۲۸ دقیقه
۱۵ دِسامبر ۲۰۱۸
بر اساس گزارشهای رسمی، امید به زندهگی در افغانستان تا ۴۴ سالهگی است و به همین دلیل پیری در کشور بسیار زود فرا میرسد. شماری از سالمندان افغان، به دلیل کمبود امکانات و نرخ بالای فقر در این کشور، نه تنها از برنامههای مواظبت از سالمندان، مانند دیگر نقاط جهان، برخوردار نمیشوند، بلکه شمار زیادی از آنها، مجبور به کار میشوند.
داستان زندهگی سالمندان در کشور، تنها در کار خلاصه نمیشود. شماری از آنها، به خاطر دستیابی به آب و نانی، به گدایی متوسل میشوند.
رونویسی توسط هوش مصنوعی
راڈیو صدای زندگی شنونده های عزیز سلام شما آواز ما را از راڈیو صدای زندگی می شنوید که هر صبح روی موج کوتای 49 متر بند پخش می گردد رنگ زندگی شنونده های آرجومنت و بهشبه های برنامه رنگ زندگی سلام ها و درود های بیپهان ما و سایر کارکنان راڈیو صدای زندگی را بپذیرین یکانه آرزوی ماست که هر کدام شما عزیز ها زندگی خوش و آرام را در پیش داشته باشین دوست های عزیز امیدوار هستم که سلام های ما را بپذیرین خب شنونده های آرجومنت تاور که شما می دانین ما در برنامه رنگ زندگی در مورد مسائل اجتماعی و خانودگی می پردازیم دوست های آرجومنت بین ببینیم که در جامعه ما و شما سالمنده ها یا کهانسالان خانودی ما در چی موقعیت قرار دارند بعض وقتا ما شما که از سرکاه یا جده های شهر کابل و دیگر شهر های افغانستان عبور می کنیم ببینیم که کسایی که سنشان بالاتر از شست است و حتی بالاتر از هفتاد است اینا در سرکاه منتظر از ایستند که کسی پیدا شد و اینا را به خاطر انجام کار مثلا گلکاری و مزدورکاری به خانوای خود ببرند تا اینا از این طریق بتانند چند روپه را پیدا بکنند برای مصرف خود و خانواده خود استفاده کنند خب دوست های زیز بمطلب که دمی مورد تیار شده گوشت بتیم و ببینیم که رنگ زندگی در چهره کوهنسانهای ما به چی شکل خود را ظاهر می سازه توجه کنین از یکی از چرایی های کابل زمانه که بگذری در یک سمتی چرایی افراد زیاده استند که با چشم های نگران و منتظر در انتظار کار استند دمیانی جمعیت افراد مصندتر با جلد چین خورده و دستای چروکیده هم دیده می شند انگام که با اونا نزدیکتر شوی متوجی می شید که حلقه کوچک را تشکیل دادند و از بیکاری و فقر با هم دیگه صحبت می کنند یکی از افراد این حلقه کوچک که منتظر کار است محمد است او از فرد بیکاری و بی سرنویشتی دهان باز می کند و دردهای نهان دلشا به زبان می ره و می گه که شست سال داره و دوازده سال می شه که هر روز صبح بسیار زود و وقت با امید کار راهی امی چوک می شه بگفته خودش روزه برش کار پیدا می شه و روزه هم نه او در ادامه سخنایش از دولت شکایت می کند محمد از دولت کار و امنیت می خواهند انگامی که از این حلقه کوچک و محمد چشم بر می داری و قدم به پیش می گذاری که کم پیشتر بری توجه تا پیرمرد دیگه به خود جلب می کند پیرمرد که روی چوکی فرسوده در گوشه جاده لم داده و بسته کردتکارتای تیلفون در دست داره وقت از او فاصله دور به او نگاه می کنی مثل قاب طابلو غمانگیز وسط شار بنظر می رسن چشمای بیرمقش بزمین دخته و انگار در مورد چیز که زینش نگران کده بفکر فرو رفته یکتر مالوم می شد که در مورد موضوع مهمه می انده شد ای مرد کردت فروش که ایواز نام داره، هفتاد و سی سال آمر داره او از صبح تا شام هر روزش در یکی از جادای کابل چی شیشته و چی استاده به شام می رسنه امو خسمه که لحن عرفاش اندوبار است با ناومیدی می گه که یک فامیل دونفری استند خودش و امسرش به گفته خودش روزانه از کاروبارش ست تا یکصد و پینجا افغانی کمایی می کنه از ایواز که چشم برداشتم توجه ما تصویر دگیه به خود مجذوب ساخت او تصویر مرا وادار ساخت تا از چوکی فرسوده که ایواز در او لمیده بود فاصله بگیرم و به طرف او تصویر برام وقت چند قدم به او طرف رفتم پیرمرده را با ریش و ابروان کاملان صفید دیدم که بار سنگین را به سختی بسیار به موتر باربری بلند می کنه او را صاحب کارش احمدی صدا می زنه دستایشم می تکنه و به سمت ما می آیه احمدی شست و نو سال داره در یکی از شرکت های ساختمانی کار می کنه کار او معمولا همان از که پیشتر گفته شد از ای کار ماانه هفت تزار افغانی حقوق می گیره می گه تنگ دیستی ناگذیرش کده که به کارهای سخت روی بیره به قول خودش آدم اگر آسایش داشته باشه در این سن و سال کارهای سخت رو انجام نمی که احمدی همچنان افزود که ماهانه پنج ازار افغانی کرایه خانه می پردازه دوست های عزیز کشورهای مختلف جهان از روز جهانی سالمندان تجلیل به عمل میارن در این روز از آوردن سهولت و بیبودی در زندگی سالمندان در جوامهشان صحبت می کنن در بیشتر کشورهای جهان نهادها و سازمانهای ویجهی وجود دارن که بر موازبت سالمندا و کهاندسالا کار می کنن اما در افغانستان همواره از نبود برنامه مشخص بر بیبود وزیعت زندگی سالمندا انتقاط شده است بر اساس گزارش های رسمی امیب به زندگی در افغانستان تا 44 سالگی است و به امی دلیل پیری در کشور بسیار زود فرامی رسن شمار از سالمند های افغان به دلیل کم بود امکانات و فقر در این کشور نتانا از برنامه های موازبت از سالمند ها مانند دگه نقاط جهان برخوردار نمی شن بلکه شمار زیاد از اونا مجبور به کار می شن داستان زندگی سالمند ها در کشور تنها در کار خلاصه نمی شن شمار از اونا بخاطر دستیابی به آب و نانه به گدائی متوصل می شن در استگاه های موتر ها این روزا شمار زیاد از این افرادم می توانیافت که دست گدائی به سوی آبدین دراز می کنن و بخاطر جلب حمایت اونا بریش سفیدشان اشاره می کنن در سال 1392 طرح ایجاد خانه سالمند ها در افغانستان به مجلس نمائندگان پیشنهاد شد اما این طرح از سوی این مجلس به تصویب نرسید خانه سالمند ها در بسیاری از کشور ها مکان امن و راحت بره کوهندساله ها است اما در افغانستان چونین خانه وجود نداره و حتی تصمیم بر ساخت چونین خانه با مخالفت شدید موجه شده است در سال که ذکر شد اداره سرمیاشت یا حلال احمر افغانی تلاش داشت خانه را بر سالمند ها بسازه تا کوهندسالانی که خانواده ندارن و یا به هر دلیل خانواده ها توان نگهداری اونار ندارن در این مکان نگهداری شوند اما این تصمیم با اکسالعمل شدید اعضای مجلس سنه در اون زمان مواجه شد استدلال سناتورایی بود که موجودیت چونین خانه ترویج فرهنگ غرب است و به فرهنگ افغانی و اسلامی صدمه میزنه سناتوران تحکید کدن که اگه چونین خانه ساخته شوه مردم به جای نگهداری پدرها و مادرهای که هندسالشان در خانه اونار با خانه سالمندان میفرستن این برنامه به همین دلیل از اجرا بازماند پس از گزشت سالا مسئولان وزارت کار و امور اجتماعی از تلاشای تازه در این مورد خبر میتن و میگن که اونا روی طرح تازه بر بی بود زندگی سالمندان کار میکنن عبدالفتا احمدزی سخنگوی وزارت کار و امور اجتماعی میگه که این طرح انوز نهایی نشده آقای احمدزی امچنان افزود که بر اساس طرح وزارت کار و امور اجتماعی جای مشخص بر سالمندان ساختن نمیشه اما خدمات لازم در خانه هایشان ارا میشه او در این مورد جوزیات بیشتر ارا نکد این در حال از که در بیشتر کشور های جهان خانه ها و آسائشگاه های سالمندان ایجاد شده است اما در افغانستان چون این مکان وجود نداره و به گفتهی مسئولان وزارت کار و امور اجتماعی همکنون حدود 900 هزار کهان سال در کشور خانه نیشین استن سالمندان که دل خوش از بودن در خانه دارن ولی مدام حس باردوش بودن بر دیگرارا با خود دارن موسیقی خوب فریبا جان ما شما خود متلبه شنیدیم واقعا متلب بسیار جالب است متاسفانه در افغانستان در این مورد مردم کم توجه کردن و می بینیم اکثران کسای که از نگاه سینی کلان هستند به حساب اگر در کار رسمی داشتند تقوات کردند یا اگر کار شخصی دارند هنوزان به اون کار شخصی خود ادامه میده ولی کلان سالی سن است که انسان باید دست از تموم کارا بکشه بخاطر ازی که جسم او توانمندی را که قبلن داشت او توانمندی را نمی داشت باشه ولی نمیتوند که خصوصا با کار های سرکیل انجام میده قسمه که ما شما در اینجا شنیدیم چند نفره که امرایشان مساحبه صورت گرفتد هر کدوم از اونا ادقال 60 ساله هستند و حتی یکی شان 69 ساله و 73 ساله قسمه که ما شما یک متل در کشور خود داریم میکند که 60 و شکست به حساب او توانمندی نیروی که هست دیگه او وقتی که 60 ساله شده دیگه او نیرو نیست آساستا رو به خرابی شدن میره و دیگه هر چکر که عمر زیاد میشه و هر چکر در سن و سال زیاد میشه امکدر شایدان دردا و دیگه چیزا با امرای خود میارد و میبینیم که در کشور ما شما جای یا مرجی وجود نداره به حساب کلانسال هستند و خصوصا کسایی که فامیل ندارند در سر جنگه ها مثلا فامیل های خودها از دست داده اولادهای خودها و تنها مانده و خود از او نمیتاند که به حساب خودها جمب بکند ولی در دیگه کشور ها ما شما میبینیم که اتا در کشور های آسیایی مستاد وجود داره یا سازمان ها وجود داره که به خاطر امعی کلانسال ها ایجاد شده و وظیفی از اونا امی است که مرسی بکنند و بضع کارهای برای زن ها راندازی دارند روزانه مصروف باشند و واقعا از امها امره که باقی مانده از او لذت ببرند در حاله که در افغانستان نتانا که زنا و اطفال و نوجوان های ما بدبختی میکشده بلکه سالمنده های ما هم بر بدبختی گرفت ها روستند و بسیاری از ایا در سرکا یا کارهای شاقه میکنند یا کارهای دست فروشی میکنند یا به حساب پیندوز هستند و یا کارهای میکنند که در او سن سال نباید مردم انجام بدند بله هم مثلا میبینیم که این نفر که بچارت ضعیف شده پیندوزی میکند بله قسمه که گزارشگرد خاطم شان میکند که به اون اندازه که به حساب میخوای که زودتر بوتا بادوزه به اون اندازه لرزش دست ازی زیادتر شده میده بله اگر زندگی شان بیتر می بود و تانوندی می داشت یه ضرور نبود که در این سن او برای پیندوزی بکنه یا به اون شکل نفر دیگره که نامش محمد گفتند در چراحی شده و منتظر کار هست و خودشان بانده میکند که اگر برای من کدام دفعه کار پیدا شد شاید در ایک روز 800 تا 300 افغانی رو ما پیدا میکنم در حال که خانواده کلانه او رحبری میکند بله اما متاسفانه که کار هم دائم برش پیدا نمی شد و اگر کار هم پیدا می شد شاید یک روز یا دو روز باشد شاید یک افته یا دو افته شاید اونا کار پیدا نکنند و در مجموع تمام فامیل گرس نمی مانند بله اما تا ایواز یک آدم 73 ساله هست که از صبح تا شام در یکی از جاده های کابل کار میکند و بعضی روز ها از 100 تا 150 افغانی کمایی دارد بله و به گفته خودش هم مریض هست و حتی نمیتونند نان خانم خود همین زن و شوار که باهم زندگی میکند حتی نمیتونند یک زندگی بخورنمیر داشته باشند بله حتی هم در مصاحبه که امروز اینا صورت گرفتند اینا از دولت توقع دارند بله و چیز بسیار مضبط ایه است که دو چیزه اونا از دولت خواستند یکی کار خواستند و دیگه امنیت و واقعا وزیفه یک دولت امی است که برای مردم کار و امنیت فرام بکند بله متاسفانه که دولت افغانستان در این زمینه واقعا اصلا ایچ احساس مسئولیت نکرده بود نتانا دولت فیلی که بلکه دولت های سابقه هم امی مشکل داشتند که اینا امی کلانساره را اصلا از نظر انداختند و متوجه امی امر و امی مطلب نشده بله شاید جان اگر در کشور های دگه ببینیم میبینیم که کشور های دگه خانی سالمندان دارند خانی سالمندان شخصی هم است مثل امروز پانتون های افغانستان یا مکتبه های که است شخصی هم دارد و دولتی هم دارد و مثلا امی کسایی که سالمند های که اولاد ندارند یا اولادهای خود از دست دادند یا بکس و بکوی هستند اینا را میتانند در او خانی سالمند ها نگهداری کند متاسفانه متاسفانه میبینیم که بدبختی از ای بچارها ای قدر زیاد است که نتانا نمیتانند که از خود نگهداری کنند بلکه از امو خانم که امرویشان است یا خانم خود یا امو اولادهایی که در پس پیری ما شما میگیم که به دنیا آمدند از اونا نمیتانند نگهداری کنند و میبینیم که خوشبخطانه که محصی سرمیشت امی مسئولت اینا احساس کردند و امی را در سال 1392 برای دولت پیشناد میکنند و ای پیشناد را میبرند به مجلس رماندگان متاسفانه که ای از طرف پارلمان به حساب پاس نمیشه و ای فکر اینا فکر میکنند که یک موضوع غربی است در حاله که ای موضوع غربی نیست بلکه چون ما امو تا به اتفاعات آدت کردیم فکر میکنیم چیزی خوبه که می آیا فکر میکنیم که او از غرب است در حاله که ای نتانا که موضوع یک فکری یا موضوع غربی نیست بلکه ای وزیفه هر کشور است وزیفه هر دولت است که از کلان سالهای خود اونا معوضبت بکند متاسفانه دولت افغانستان در ای چل سال مصروف جنگ بودند چی دولت فلی و چی دولت های که در جریان چل سال درگیری جنگ بودند چون بخاطر که مصروف جنگ بودند امی ارساس پیشان فراموش شده و متاسفان امی نسل که در ای چل سال اینا بزرگ شدند فکر میکنند که دولتداری این امی است که صرف به جنگ و دیگر مسائل پوشش نگردند در حاله که در دیگر کشورات اتا در کشور ایران خانه سالماندان وجود داره ایران امسایه در بدیوان ما شما است ایران کشور است که از نگاه فرنگی از نگاه زبانی از نگاه کلچر همه چیز یک چیز است ولی متاسفان بسیاری کسا فکر میکنند که ای یک فکر و آیده غربی است شاهدان ما فکر میکنند که اتا اگر امی فکر و آیده غربی باشه اگر به مفاد انسانا کار کنه چرا ما از چیزای خوب مردم یاد نگیریم بله امومن در افغانستان مردم بسیار تقلیدای میکنند که از کشورهای دگه هستند ولی اگر چیزه که به نفه مردم باشه اگر چیزه باشه که برای پیشرفت مردم برای محبت کردن برای مردم باشه فرق نمی کنه که از کجا آمده مهم ایست که ما بتانیم از او طریق امی سرسفیدهای خوده سالمندهای خوده بزرگ سالهای خوده خدمت کنیم بله درست است که اونا اگر میگن که به ای بخانی سالمندها نیاز نداریم درست است کسایی که پدر مادرشان مثلا درست است که اولادهای پولدار دارن یا پیسه دارن از اونا نگهداری میشه ولی غریبا چی وای که خودشان پول ندارن یا او بچارهایی که تمام فامیل خود از دست دادن یا او بچارهایی که ایچ اولاد نداشتن غریبی از اوا و امی آخر عمره از او چطور میشه آیا دولت بفکر از یا نیست ایچ برادر ایچ پدر ایچ کاکای واقعاً به کسی دیگه از اونا نگهداری نمیتونن اطا اولاد شائع جان ما شما در چندین برنامه در مورد احترام او پدر مادر در مورد از اینکه پدر مادر چقدر توقع داره از اولادهای خواد و میخواه که آسای پیری شان شدن و میدونیم که ما ای برنامه ها را صبت کردیم بر از امی که مردم بشنوؓان وشیار شدن و بتانن وشیار شدن و بتانن وشیار شدن و بتانن وشیار شدن و بتانن وشیار شدن و بتانن وشیار شدن و بتانن وشیار شدن و بتانن وشیار شدن و بتانن وشیار شدن و متان وشیار شدن و بتانن ووشیار شدن و بتانن وشیار شدن و بتانن وشیار شدن wach وشیار شدن و بتانن و امی را می بینیم که در انجیل، در کلام خدا، در کتاب افسسیان پولس رسول امچنان دوباره ای را تکرار میکنه و بیان میکنه که اگه امی اجازه باشه بخانمش؟ بفرمین، بله کتاب افسسیان، فصل ششام از آیه اول تا ثبام در اینجا میگه که ای فرزندان وظیفه ار مسیحی این است که از والدین خود اطاعت کنند اولین حکم که با وعده امرا بود این است پدر و مادر خود را احترام و عزت کن و وعده یان این بود تا کامیاب گردی و عمرت در زمین طولانی شود پس اینجا می بینیم که خداون یک فرمان که داده امی است که پدر مادرت احترام کن و یکان فرمانی است که خداون بر از او وعده می ده که اگر تو پدر مادرت احترام کنی، اگر از او نگهداری کنی و اونا را عزت بدی، عمر طولانی می داشته باشی، در کارهایت محفق می باشی و خانیت با برکت می باشه بس کسایی که از پدر و مادر خود معذبت می کنند، احترام می کنند، خداون اوها را به عجر نمی آنه و اونا را پاداش می ده کاملا و به این شکل ما شما در انجیل شریف در رساله کولسیان همچنان اینجا به شکل بسیار مقبول و زیبا ذکر کرده که فصل سی اومد و آیت بیست میده که ای فرزندان از والدین خود در هر امر اطاعت کنید، زیرا این کار خداون را خوشنوت می سازد بله پس برا هم ما لازم هست تا از کلانساله خود، از بزرگهای خود ورسی بکنیم، اونا را احترام بکنیم و دیده قدر با اونا نگاه بکنیم بوزیزی که اونا را وادار بسازیم برندر سن هفتاد سالگی و هفتاد و پیند سالگی کار بکنند چکه خوب میشه که دست اونا را بگیریم، اونا را یاری بکنیم، دست کمک را با طرف شان دراز بکنیم و یک جای را براز اونا تحیح کنیم که اونا بتانند امی سالهایی را که توانمندی را ندارند در اوجه بتانند با خاطر آرام و با خاطر راحت اوجه زندگی خود را بپیش ببرند بله، فدر مادر ما وقت پیر هستند، اونا اتا بعضشان توانمندی حرف زدن هم ندارند او سلی چیزا را ندارند، پس چرا ما آن را احترام نکنیم؟ چرا محبتشان نکنیم؟ چرا کمکشان نکنیم؟ چرا امو محبت را که او در وقت که ما تفل بودیم به ما نشان داد آل ما برای از وقت که پیر هستند نشان بتیم؟ کاملا خوب فروبا جان، بیند که امرا با دوستان شنونده ما در ای بخش از برنامه بک سرود زیبا گوش بتیم بسیار خوب شاید جان، مشنویم موسیقی موسیقی موسیقی موسیقی موسیقی موسیقی موسیقی موسیقی موسیقی امیدوار هستیم که دوستان شنونده ما از شنودن این سرود برکت گرفته باشند خوب فروبا جان، ساعت سیدو نشان میده که ما شما داخل برنامه رسیدیم و برنامه این نوبت خود با امیدی ازی که دولت افغانستان بتانه جای را بره کلانساله تحییب بکنن برنامه خود را بپان میبریم خوب دوستان عزیز، این بود برنامه این نوبت ما که تقدیم شما ازا شد تا برنامه دیگه شما را به خداوند مسباریم موسیقی موسیقی
۲۹ دِسامبر ۲۰۱۸
۸ دِسامبر ۲۰۱۸
۱ دِسامبر ۲۰۱۸
۲۴ نُوامبر ۲۰۱۸
۱۷ نُوامبر ۲۰۱۸
۱۰ نُوامبر ۲۰۱۸
۳ نُوامبر ۲۰۱۸
۲۷ اُکتُبر ۲۰۱۸