30 minutes
14 October 2017
What happens when hardship becomes routine and conscience starts to fade? We confront the harsh realities facing people in Afghanistan, from years of conflict eroding unity and dignity to the everyday struggles caused by corruption and neglect. We highlight how expired and unsafe food is openly sold in Kabul’s markets, exposing families to risk while weak oversight and bribery allow offenders to act without consequence. We also recall a time when public services were more accountable, and ask what changed—and what must change again. Ultimately, we call for honesty, responsibility, and a renewed sense of collective care to protect both lives and the nation’s future.
Transcribed by AI
راڈیو صدای زندگی شنوندههای عزیز سلام شما آواز ما را از راڈیو صدای زندگی میشنوید که هر صبح روه موجه کوتای 31 متر بند پهش میگردد سلام هموطن دقیم کننده صدای زندگی شنوندههای گرانقدر و بهشبههای برنامه سلام هموطن درود و سلامتی بر شما و خانواده هایتان باد آرزو میبریم که در بهترین لحظات از زندگی خیش قرار داشته باشین و از مشکلات و سختیهای روزگار در امان بوده و ایام سعدتباره را در پیش داشته باشین خوشحالیم که اینکه با برنامه دیگه سلام هموطن در خدمت شما تشنگان حقیقت قرار داریم نهایت آرزوی ماست که با قلب لبریز از شادی و آرامش پای رادیوهایتان نشسته و تا پایان برنامه ما را همرایی کنیم آرزو میبریم که گرداوردهای برنامه طرف توجه و علاق شما حق جویهای گرامی قرار بگیره شنوندههای عزیز طور که میدانین ما در سلسله برنامههای سلام هموطن ببرسی مشکلات و پروبنهایی که دامنگیر وطن و مردم ماست میپردازیم شنوندههای پاکتین هد همان طور که میدانین و خود تجربه کردین جنگ ویرانگر و هستی بر انداز از چندین سال به ایسو دامنگیر مردم رنج دیده و میهن خونالود ما شده هر روز عبادش وسیع شده و چهره عوض میکند در همه عرصهها و مناسبات از سر ناگوار و شوم خود را برجا گذاشته تمام شیرازه و بنیاد جامعه ما را از هم پاشیده این جنگ ما را از انسانیت توهین نموده حسن و دوستی و حب میهندوستی و عرمانهای ملی را از ذهن و خیرد ما زدوده این جنگها و حوادث از همه ما انسانهای بیروحویه بزن و خم شده و زبون ساخته در مقابل همه بدیها و ازیشتیها بهتفاوت شده ایم با گویا جزعه عادت ما شده کجا شد آن مردانگی و غیرت ما؟ کجا شد آن روح آزادی خواهی ما؟ و کجا شد آن همبستگی و همدردی ما؟ ما در گفتار چه انسانهای شریف و نیخا هستیم ولی در عمل در کمین این هستیم که چطور جیب خود را پر کنیم و بستیلای برادران جهادی ما وند ما بخوره وای بر ما که رنج دیگران را رنج خود فکر نمی کنیم بله کجا شد آن پاک نفسی ما و چه شد آن خوب نیتی ما؟ امروز هر کدام ما در هر مقام که قرار داریم خود را گرگان در بین گسفندان فکر میکنیم و از زورمندانه به هر صوب به هر کس طاخت و تاز مینمائیم وقت پای پول و دالر در میان میآید ناخداگاه از خود بیگانه میشویم و افسون دالر وجدان ما را بخواب و کرختی دعوت میکند و آن طور به مردم وطن خیش خیانت میکنیم که گویی این نوطن ماست و نمردمش هموطن ما همین نفس پرستی ما باعث شده که در وطن ما در شهر و قریه ما انوای خلافکاری بیقانونی گسترش پیدا کند وطن وطن وطن جان و جهان من تو قلب آسیای افغانستان من پشتون و تاجکان با هم برادرم بازبک و بلوچ یکتن سراسرم پشتون و تاجکان با هم برادرم بازبک و بلوچ یکتن سراسرم هی ملت غیر هم قارمان من هستوبوات با دنیا نمونشان من وطن وطن وطن جان و جهان من تو قلب آسیای افغانستان من پشتون و تاجکان با هم برادرم بازبک و بلوچ یکتن سراسرم پشتون و تاجکان با هم برادرم بازبک و بلوچ یکتن سراسرم هستوبوات با هم شرق پشتون و تاجکان برادرم وطن وطن وطن جان و جهان من تو قلب آسیای افغانستان من موازره و وقف هستیم بیراره هم در خیزمت وطن هم در کناره هم موازره و وقف هستیم بیراره هم در خیزمت وطن هم در کناره هم سرخو فیدا کنیم تا جان از مو بطن در افزک و دشت و سرایی وطن وطن وطن وطن جان و جهان من تو قلب آسیای افغانستان من پشتون برلا تاجکان بر بیرگاه ناغا ازبیک و هم در بالا جان بر بیرگاه براواد من با طور ملتم هم در ایقامانم سناسیانه ی رگه من یفانستانم وطن وطن وطن جان و جهان من تو قلب یا سیاهی افغانستان من وطن وطن وطن جان و جهان من تو قلب یا سیاهی افغانستان من شنم دگه گرامی پیش از این که زبانهای جنگ در سرزمین خشاب و هوای ما شولور شود مسئولین دولتی ما در پحلوی این که از قانون پیروی و اطاعت میکردن به مردم توجو مینمودن به خواستها و عرایزشان رسیدگی مینمودن هر کس درک درست از مقام موقف و مسئولیت خود داشت هیچ مقام در کار و وظایف دیگران مداخله و تشباث نمیکردن شهردار و یا شاروال ما مصروف کنترول نرخ مواد خوراکه و صفایی شهر، کوچه و سرک بودند مسئولین بخش کنترول مواد خوراکه شاروالی تقریبا همیشه از نرخها کنترول میکردند و از درست بودن کیفیت مواد خوراکه خود را مطمئین میساختند به همین شکل مسئولین بخش کنترول وزارت صحت آما از قیمت ادویهها و تاریخ انقضای دواها و ادویجات کنترول میکردند هرگاهی که مردم از کیفیت و تاریخ انقضای دواها شکایت میکردند به شکایت مردم گوش میدادند و ادوی فروشیهای متخلف را در پلوی این که دواخانه هایشان را بسته مینمودند جرمه نقدی هم مینمودند با تعصف حال که فساد، رشوه، زور و واسطه در ادارات و دوائر دولتی ما حکم فرمایی میکنه در هر عرصه تخلف و متخلف وجود دارد و جالب این که متخلف نه تنها که توبیخ و زندانی نمی شه بلکه به تخلف خود با غرور و سربلندی نیز ادامه میته به خاطر که این متخلف یا زور دارد یا با وکیل و سناتر ارتباط دارد یا با کدام وزیر خشابندی و ارتباط دارد به خاطر همه گندیدگیی که در ارکان دولت فساد و رشوه مثل اختاپود، ریشه دوانیده در همه جا شاهد قانون شکنی، بمسولیتی و خودسری هستیم که یک نمونه زنده و بارز او فروش قوتیهای تاریخ تیر شده مواد غذایی در شهر کابل، پای تخت شهر که ریس جمهور با تمام ارکان دولتیش در او حضور فیزیکی دارد شهر که در او پارلمان، وکیل صاحبان، سناتران، سارانوالی استر محکمه و زراع وجود دارد جالبتر از همه ای که در جایی که ای قوتیهای مواد خوراکه بفروش میرسه از قصر ریاست جمهوری، ارگانهای امنیتی کشور دور نیست ولی آنچه این متخلفین را جرات بخشیده تا این عمل انجام بتن فساد و عدم مسولیت پذیری مقامات مسول است شانوندهای گرامی در منطقه چوک کابل، کراچیهای زیاده بچشم میخورد که مواد خوراکه درانها بفروش میرسد یکی از این کراچیها از رب بادنجان رمی پرست در کنار آن پیرمرد ایستاده و یکی از قوتیها را بچشمان زیف و کمرمقش نزدیک کرده و گاهه آن را بچپ میچرخاند و گاهه براست زمان همبالای قوتی را میبیند گوی بخاطر پیدا کردن تاریخ تولید و انقضای آن در روح قوتی به نتیجه نمیرسد بلاخره با تردید فراوان قیمتش را میپرست و بعد دل و نادل مبلغ شست افغانی را با فروشنده داده و با قوتی رب به راه خود روان میشود در همین موقع دو زنک و هنسال دیگر سر میرسند و بیدون این که توجه با تاریخ رب داشته باشن چند قوتی خریدند و در حاله که از قیمت نازل آن خوش بودند با کراچیهای دیگر نیز سر کشیدند ظاهرن قوتیها و بستههای مواد خوراکه بیدون کمی و کاستی به نظر میرسند ولی مشکل بزرگ آن در عقب چند عدد کوچک نهفته است این روزها یکی از موارد که خریداران مواد خوراکه را در هنگام خرید سردرگم میسازد تکرار درج تاریخ تولید و انقضای قوتیها و مواد روی بستههای غذایی است بارا دیده شده است که بستههای مواد خوراکه یا این که دو تاریخ دارند یا تاریخ آن توری نوشته شده است که بدرستی قابل خوانش نیست این امر سبب شده است خریداران در خرید این مواد با سردرگمی و تردید مواجه شوند ابراهیم یکی از فروشندگان رب بادنجان رومی در منطقه پلخشتی کابل گفت که این گونه مواد خوراکه را از مندوی کابل از نزد دوکانداران امدفروش و تاجران با قیمت ارزان خریداری میکند و بعد در این محل بفروش میرساند او چونین میگوید بیادر من پشت تاریخ مواریخش نمی گردم بقیه در کتی منم چهار یا پنج آقانی میمانند هال که خودت گفتی چرا کتیها دو تاریخ دارم به توجه شدم من در تاریخش کار ندارم اون را به فروشم تا اگر منم باید اولادم پیدا کنم بازدستی جای کتی تاریخ و نشته شده کرسی جای تاریخش یک ماه فقط بهش مندوی بده همین فروشنده با گفت هایش چونین ادامه داد یک کتی رو من از پیشم در فروش با پنج آشه شود یا چست آقانی میخورم باز شست اوش از چار آقانی هم مفروشم اون جای عدود 20 تا 30 کتی رو مفروشم کار بار نیست همین اون قلیمت هست خب شنونده ای ارجمند جدا از این چند قدم دورتر از محل کراچی نسبتاً بزرگ دیگر قرار دارد که گلاسهای متعدد و سطلهای بزرگ بران گذاشته شده و دهها مگست دوران حلقه زده است این کراچی محل فروش انوا و اقسام نوشابههای انرژیزا میباشد به گفته فروشندهان نوشابههای انرژی کاروبا، جنسنگ و هپی را بفروش میرساند در میان دیگر خریداران دخترک خردسالی بود که گلاسش را سر کشید و برا افتاد وی گفت که در بدل ده افغانی یک گلاس نوشابه انرژی کاروبا و سرد را نوشیده است و افزود کاکا جان اروخ که انرژی دلو میشه ایجه میآیم باز یک گلاس انرژی یخ میخورام در دیگر دکانان انرژی بسیار قیمت است طواب خریدش ندارم در اینجا سپلای انرژی وجود داره حتی بسیاری وقتا برخوارای بیادرانمون بخانه میبرم خب شنونده ی ارجمند در همین حال شیر رحمان باشنده شهر کابل با انتقاد از فروش این گونه مواد خوراکه که در آن دو یا بیشتر از دو مورد تاریخ درد شده گفت زرالود هست که مردم بیدی ناگاهی از اون استفاده میکنند تاجره همون در فروشها بخاطر منفقت شخصی خود از نفامی و ضعف اقتصاد مردم سوی استفاده میکنند و کارمندهای سیاه هم کسایی که کنترول میکنند با گرفتن رشوه مانی کار از اونها نمی شند اوه بیداری خودت یک فاجه هست در جامعه مایت یک فاجه هست که هیچ کس متعاجهش نمی شه بله شنونده مهربان مردم از دولت و مسئولین و بخصوص از وزارت صحت آمام میخواهند تا هرچی آجل جلو فروش مواد خوراک بیکیفیت و تاریخ تیر شده را بگیرند زیرایی بازی با حیات و زندگی مردم هست با چونین افراد متخلف برخوردن جیدی و قانونی صورت بگیرند بله در زمین یکی از محل هایی که مواد خوراکی بیکیفیت و تاریخ تیر شده را میتوان پیدا کرد بازار بوش واقع قوای مرکز کابل هست در این محل نیست مواد وجود داره که زمن بیکیفیت بودن او از تاریخ تولید و انقضای او نمی توان مطمئن یک روز خواستم که از بازار بوش پنیر پیزه بخورم وقت خریدن تاریخ پشت پاکت دیدم وقت از تاریخش خوب مطمئن شدم خریدمش ولی امی که او را در خانه بردم و واضع کدم جزب و پناک و سیایی چیز دیگه در او نیافتم بلکه از تاریخ پاکت دیدم وقت خریدم تاریخ پشت پاکت دیدم وقت از تاریخ خوب مطمئن شدم خریدمش به گفتی ای خوهر ما اکثر مواد تاریخ تیر شده بیکیفیت و موزر در بازار بوش و پلوخشتی بفروش میرسند ای خوهر ما از ارگانهای دولتی گله کرده چونین گفت خب شنودهای گرامی وقت این مسائل را با مسئولین مترم میکنند مسئولین بخش چونین آجزانه پاسخ میتند گوش کنین به پاسخ عبدالجلیل سلطانی رئیس نشارات و سخنگوی شهرداری کابل که چونین میگه شهرداری کابل قبلن مسئولیت کنترول قیمت و کنترول کیفیت مواد غذایی را به اخده داشت ولی تایی حکم رئیس جمهور در سال 1383 مسئولیت کنترول قیمت از دوش شهرداری کابل برداشته شده و تنها مسئولیت کنترول کیفیت مواد غذایی را به اخده دارد شهرداری کابل همیشه به محلات فروش مواد غذایی یعنی به دکانها و مندعی سر میزنند و مواد تاریخ تیر شده را و مواد که کیفیت خود را از دست داده باشه جمعاری کرده و حریق میکنند و کسان که دست به این کار میزنند نظر به مقدار مواد جریم نقدی میشوند او خاطر نشان میکنه و میگه که بدبختانه ایده از فروشندگان و دکانداران به این تخلیفات دست میزنند ولی شهرداری کابل همیشه تلاش میکنه که به هر اندازه و هر مقدار مواد بی کیفیت که برمیخورند او را از بین ببرند بر شهرداری کابل بسیار سخت است که به هر دکان یک کارمند خود را توضیف کنه تا جلو فروش ایگون مواد را بگیرند همه آیت که در هر نواد مطابق پلان تیین میشند مواد بدست آمده را زبط کرده و از بین میبرند شنوندههای عزیز در همین آل رئیس بخش سهت محیطی وزارت سهت آمه میگوید که وزارت سهت آمه در رابطه به مواد خضایی بی کیفیت دو نواد برنامه دارد یکی برنامه روتین که در هر هفته چهار مرتبه تیمهای معذف به ساحات شهر کابل میروند و مطابق برنامه تیین شده مواد خضایی را کنترول میکنند و دیگر پلان عملیاتی نام دارد در این برنامه نیز آنان به هر گوشه شهر میروند و مواد خضایی دکانها، مغازهها و خیابانها را که تاریخ آنها تیر شده باشد جمعوری کرده و از بین میبرند بگفته ای وی، سال گذشته بخش صحت محیطی وزارت صحت آمه بیش از چهل تن مواد بی کیفیت و تاریخ تیر شده را که از نواهی مختلف شهر کابل جمعوری کردن، از بین بردند او به گپاش ادامه داده و گفت آنچه مربوط وزارت صحت آمه است، مسئولیت خود را انجام داده است و تا کنون چندین بار کمپاین جمعوری مواد بی کیفیت و تاریخ تیر شده را را اندازی کرده و در جریان این کمپاین دهاتون مواد بی کیفیت را هریق و از بین بردن او در ادامه چونین گفت اما با تصف، مورد که صد رای ما میشه موضوع ارود مواد بی کیفیت و تاریخ تیر شده از رای قاچاخ است باید در کنار وزارت صحت آمه سکتورهای دیگر نیست مسائی بخرج دهند چون در قدم اول باید جلب قاچاخ مواد تاریخ گزشته و بی کیفیت گرفته شده بگفتی وی، از یک سو مواد جمعوری میشود از جانب دیگر، مواد بی کیفیت و تاریخ تیر شده از راهای غیر قانونی بداخل قاچاخ میشود پشنهاد وزارت صحت آمه این است که باید سکتورهای وزارت مورد داخله، وزارت تجارت، وزارت زراعت با وزارت صحت آمه همکار شدند تا بتونند جلب ارود و فروش اینگونه مواد را بگیرند خب، شناندههای گرامی، تاوره که شنیدید آنچه که مسئولین در مورد مسئولیتهای خیش گفتند عمل نمایند ما هیچگاه شاهد تخلف نخواهیم بود دوستهای میرمان، پس چی زیباست که صداقت و خدا ترسی را پیش کنیم و آنچه را میگوییم متابقه آن عمل کنیم قلام خدا در زمینه چونین میفرماید کارهایی را که به شما رجوع میکنند با جان و دل انجام دهید چنان که گویی برای خداوند کار میکنید، نه برای بشر مسئولین محترم بخش کنترول، خدا آلم و ارنازر به همه چیز است و همه کارای ما را میفامد، خدا از نیت و اراده تان آگاه است پس چکه خوب است که بعوض اخص رشوه از فروشندهها مانی فروش تمام مواد تاریخ تیر شده از دوکانها، مغازهها و کراچیها شوید و با پیش نمودن صداقت و تقوی و خدا ترسی فجدانتان راحت بسازید خب، شناندههای گرامی، این بود برنامه این نوبت ما که تقدیم خاطر شما عزیزاشد تا برنامه آینده که بازم در خدمت شما خواهیم بود شما را به خدای که همه چیزمی بینه و از تمام اعمال و نیت ما آگاز میسپاریم سید از نام تو هم جلال تو ما باقی آسمان زیر پای تو گوان هر دو جهان مجید از نام تو در زمین و در زمان آی خدای اولین و آخرین اولین و آخرین سانده دست تو باشد هر چی هست گر با بالا بنگرم یا این پی پست چیست انسان تا بیا در تا بری یا بنی آدم که او را پر بری مجید از نام تو در زمین و در زمان آی خدای اولین و آخرین اولین و آخرین به حادی بر سر انسان تاج جلال کردی گرامش از اول تا به حال هم و کاری خواد مسلطش ساختی هر چی هست تر جا زیر پاش انداختی مجید از نام تو در زمین و در زمان آی خدای اولین و آخرین اولین و آخرین شما میتونین به شماره تیلفون زنگ بزنین و نظریات خود همراه ما در میان بگذارین نظریات شما دوستهای عزیز برما بسیار عرضش مند است
21 October 2017
26 July 2014
24 May 2014
26 April 2014
12 April 2014
31 May 2014
22 February 2014
10 May 2014